Πλησιάζει ο καιρός που η αποφυγή μιας ανεπιθύμητης εγκυμοσύνης και ο οικογενειακός προγραμματισμός δεν θα πέφτει μόνο στους… ώμους των γυναικών. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας πιστεύει ότι σύντομα – ενδεχομένως μέσα στην επόμενη πενταετία – θα διατίθενται προς πώληση στα ράφια των φαρμακείων νέα αντισυλληπτικά χάπια για άνδρες.
Σήμερα οι μόνες διαθέσιμες και ασφαλείς μέθοδοι αντισύλληψης για τους άνδρες είναι τα προφυλακτικά και η αγγειεκτομή (βαζεκτομή). Επιστήμονες σ’ όλο τον κόσμο προσπαθούν να αναπτύξουν φαρμακευτικά σκευάσματα που θα στοχεύουν στην αναστολή της παραγωγής ή της κινητικότητας του σπέρματος χωρίς να επηρεάζονται τα επίπεδα της τεστοστερόνης και της γονιμότητας των ανδρών. Το ζητούμενο είναι η δράση του όποιου ανδρικού αντισυλληπτικού φαρμάκου να είναι αναστρέψιμη. Τα μελλοντικά φάρμακα αντισύλληψης για τους άνδρες θα μπορούσαν να έχουν τη μορφή χαπιού, ένεσης ή μη ορμονικού τζελ.
On Tuesday, the WHO released its first Target Product Profiles (TPPs) for these products, setting out guidelines for the desired and minimum standards any male contraceptive product must meet.
A non-hormonal, daily male birth control pill is one of the options being trialled.… pic.twitter.com/K3pZBXriLv
— The Telegraph (@Telegraph) September 24, 2026
Η ανακοίνωση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για το μέλλον της αντισύλληψης αναφέρει:
Η συμμετοχή των ανδρών στην αντισύλληψη και τον οικογενειακό προγραμματισμό είναι περιορισμένη. Ωστόσο, αρεκτές ορμονικές και μη ορμονικές μέθοδοι ερευνώνται από την επιστημονική κοινότητα. Αρκετά μάλιστα πολλά υποσχόμενα φάρμακα βρίσκονται σε στάδιο προχωρημένων κλινικών ερευνών και οι ενδείξεις είναι ότι μια νέα αναστρέψιμη μέθοδος ανδρικής αντισύλληψης θα είναι διαθέσιμη στην αγορά μέσα στα επόμενα πέντε με δέκα χρόνια.
Σύμφωνα με τον ΠΟΥ ένα ανδρικό αντισυλληπτικό θα μπορούσε να δράσει αναστέλλοντας την παραγωγή σπερματοζωαρίων (σπερματογένεση), επιτρέποντας μεν τη σύνθεσή τους αλλά καθιστώντας τα μη λειτουργικά (πρόκληση ακινησίας ή δυσλειτουργίας), ή εμποδίζοντας τη δίοδο και την εκσπεράτωσή τους.
Σε προκλινικές δοκιμές σε ζώα, τουλάχιστον δύο σκεuάσματα σε μορφή δισκίου υποστηρίζεται ότι επέδειξαν αποτελεσματικότητα άνω του 99% και πλήρη (100%) αναστρεψιμότητα. Μια ακόμη ελπιδοφόρα επιλογή αποτελεί ένα ορμονικό τζελ, το οποίο εφαρμόζεται καθημερινά με επάλειψη στους ώμους.
Πριν από έναν χρόνο ερευνητές από το πανεπιστήμιο της Μινεσότα σε συνεργασία με το πανεπιστήμιο Κολούμπια και τηνYourChoice Therapeutics, ανέπτυξαν το YCT-529, ένα μη ορμονικό αντισυλληπτικό χάπι για άνδρες. Το φάρμακο έχει ήδη δοκιμαστεί σε κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους και τώρα υποβάλλεται σε περαιτέρω ελέγχους ασφάλειας και αποτελεσματικότητας. Οι προκλινικές δοκιμές του YCT-529 σε ζώα ήταν ενθαρρυντικές . Σε αρσενικά ποντίκια το φάρμακο προκάλεσε υπογονιμότητα και ήταν κατά 99% αποτελεσματικό στην πρόληψη κύησης εντός 4 εβδομάδων χρήσης. Σε πρωτεύοντα θηλαστικά, το φάρμακο μείωσε σημαντικά την ποσότητα σπέρματος μέσα σε μόλις δύο εβδομάδες.
Στο κρίσιμο στοιχείο της αναστρέψιμης δράσης του YCT-529 οι ερευνητές διαπίστωσαν πως τα αρσενικά ποντίκια ανέκτησαν τη γονιμότητά τους μέσα σε έξι εβδομάδες μετά τη διακοπή του φαρμάκου. Τα πρωτεύοντα θηλαστικά ανέκτησαν πλήρως την παραγωγή σπέρματος σε 10 έως 15 εβδομάδες. Επιπλέον, δεν παρατηρήθηκαν παρενέργειες σε καμία από τις ομάδες, ενισχύοντας την προοπτική του ως ασφαλούς αντισυλληπτικού μέσου.
«Ένα ασφαλές και αποτελεσματικό ανδρικό αντισυλληπτικό χάπι θα προσφέρει περισσότερες επιλογές στα ζευγάρια για τον οικογενειακό προγραμματισμό» αναφέρει η Γκούντα Γκέοργκ, κύρια συγγραφέας της μελέτης και καθηγήτρια στο Κολέγιο Φαρμακευτικής της Μινεσότα. «Θα επιτρέψει επίσης τη δικαιότερη κατανομή της ευθύνης για την αντισύλληψη και θα προσφέρει αναπαραγωγική αυτονομία στους άνδρες», πρόσθεσε.
Θετικοί οι Ευρωπαίοι άνδρες στις νέες μεθόδους αντισύλληψης
Καταρχάς να πούμε ότι οι γυναίκες περιμένουν πώς και πώς να μοιραστούν την ευθύνη της αντισύλληψης με τους συντρόφους τους. Η βρετανική Sun αναφέρει ότι σε τουλάχιστον 2.000 έρευνες σ’ όλο τον κόσμο διαπιστώθηκε ότι το 85% των γυναικών θα εμπιστευόταν πλήρως έναν άνδρα που θα χρησιμοποιούσε κάποια μέθοδο αντισύλληψης.
Αλλά και οι άνδρες διάκεινται θετικά απέναντι στην αντισύλληψη. Νέα έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία, Πολωνία, Σουηδία, Τουρκία και Ηνωμένο Βασίλειο έδειξε ότι οι περισσότεροι άνδρες θα αποδέχονταν τη λήψη ενός χαπιού πριν από τη συνεύρεση, ή τη χρήση ενός καθημερινού ορμονικού gel. Από τους 14.000 άνδρες που συμμετείχαν στην έρευνα, περισσότεροι από τους μισούς σε όλες τις χώρες δήλωσαν ότι θα άρχιζαν να χρησιμοποιούν ένα νέο ανδρικό αντισυλληπτικό μέσα σε 12 μήνες από την έγκρισή του, ενώ μόλις το 9% είπε ότι δεν θα το χρησιμοποιούσε ποτέ. Το ποσοστό αυτό κυμάνθηκε από 55% στη Σουηδία και τη Δανία έως 69% στο Ηνωμένο Βασίλειο.
There is currently no oral birth control option available to men to prevent pregnancy in their sexual partners. A study in Communications Medicine lays the groundwork for human trials of YCT-529, a non-hormonal male contraceptive. https://t.co/fRkPOpjs8l pic.twitter.com/6aYY09SN56
— Nature Portfolio (@NaturePortfolio) March 28, 2025
Η ανάπτυξη της ανδρικής αντισύλληψης αργεί γιατί πάσχει από… ρευστότητα. «Ο τομέας της αντισύλληψης χρηματοδοτείται σχεδόν αποκλειστικά από τον φιλανθρωπικό και τον δημόσιο τομέα εδώ και 30 χρόνια. Άρα απλώς δεν υπάρχει ένα μονοπάτι στο οποίο να έχει εμπλακεί η φαρμακοβιομηχανία», δήλωσε η Χέδερ Βάχντατ, εκτελεστική διευθύντρια του Male Contraception Initiative, μιας μη κερδοσκοπικής οργάνωσης που εργάζεται πάνω σε μη ορμονική, αναστρέψιμη ανδρική αντισύλληψη.
Οι άνδρες που ήθελαν να χρησιμοποιήσουν αυτά τα προϊόντα νωρίτερα ανέφεραν ως λόγους μεγαλύτερη αυτονομία, προστασία από ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες, δυσαρέσκεια με τη χρήση προφυλακτικού και την επιθυμία να απαλλάξουν τις γυναίκες από το βάρος της αντισύλληψης, δήλωσε ο Στιβ Κρέτσμερ, εκτελεστικός διευθυντής της DesireLine.
Χάπι ή τζελ; Ποια μέθοδο θα προτιμούσαν οι άνδρες;
Ένα μη ορμονικό χάπι που λαμβάνεται 30 λεπτά πριν από το σεξ είναι το προϊόν που προτιμούν περισσότερο οι άνδρες σε όλες τις χώρες, με δεύτερη επιλογή το καθημερινό χάπι.
Η vas-occlusive υδρογέλη – ένα μη ορμονικό και μη μόνιμο τζελ που μπλοκάρει τη μεταφορά του σπέρματος – έφτασε σε ποσοστό αποδοχής 12% στη Γερμανία και στη Γαλλία, ενώ το δαχτυλίδι σιλικόνης — που θερμαίνει τους όρχεις για να μειώσει την παραγωγή σπέρματος — ήταν πιο αποδεκτό στην Τουρκία.
Στην Ιταλία και τη Γαλλία το 17% των ανδρών απάντησε αρνητικά στην αντισύλληψη. Ωστόσο από όλους τους συμμετέχοντες, το 10% των ανδρών στο Ηνωμένο Βασίλειο δήλωσε ότι δεν θα χρησιμοποιούσε κανένα από τα προϊόντα, το χαμηλότερο ποσοστό. Δεν είναι τυχαίο ότι έρευνα των βρετανικών online φαρμακείων Chemist4U κατέδειξε ότι ένας στους 40 Βρετανούς ακόμα πιστεύει λανθασμένα ότι η μέθοδος της διακεκομμένης συνουσίας (τράβηγμα) είναι η πιο αποτελεσματική.